TBMM’de bütçe görüşmeleri başladı (2)
![](https://sariyahsi-haber.com.tr/wp-content/uploads/2023/10/tbmmde-butce-gorusmeleri-basladi-2-m4T8EVMR.webp)
BÜTÇE TOPLANTILARI BAŞLADI
TBMM Genel Kurulunda 2024 yılı Merkezi Bütçe Teklifinin geneline ilişkin görüşmeler başladı. Genel bütçeye ilişkin konuşan milletvekilleri eleştiri ve önerilerini dile getirdi. CHP Kümesi adına konuşan İzmir Milletvekili Aşkın Türeli, hükümetin faiz indirimi politikasını eleştirerek, son aylarda yaşanan döviz artışlarına dikkat çekti.
KUR ARTIŞININ YANSIMALARI
Türeli, “Neden faizi artırdınız? Sonuç olarak bugün enflasyonu patlattınız ve döviz kurunu bir anda olağanüstü seviyelere çıkardınız. Dört ayda 5 puanlık düşüşle yüzde 14’e inildi ve dolar kuru da yükselişe geçti. Aralık ayında 8 lira 30 kuruş iken 18 lira 33 kuruşa yükseldi.10 “Lira dört ayda aniden yükseldi ve enflasyon yükselmeye başladı. Önce Aralık ayında ciddi bir artış yaşandı, yüzde 30-35’e çıktı, sonra yüzde 85’e çıktı. Artık yaşadıklarımızın sorumluluğu bu, yani bu bununla ilgili, neden bu şekilde yapıldı.” ‘Böyle bir politika uygulandı ama bu politika yanlış.’ “Böyle bir tespit yok yani tamamen dışarıdan geldi, bizim haberimiz yok” dedi.
Hükümetin ekonomi politikalarının ‘Seçime kadar yönetelim’ şeklinde anlaşıldığını iddia eden Türeli, “Görünüşe göre Türkiye, yerel seçimlerden sonra ciddi kemer sıkma politikaları ve tüm bu ekonomik sorunları masaya yatıracak bir ekonomi programıyla karşı karşıya kalacak. Bu ülkede yaşayan milyonlarca insanın arkasındayız.” “Bu şekilde anlaşılmaktadır” dedi.
ÇOCUK TERK TARTIŞMASI
HEDEP Muş Milletvekili Sezai Temelli, bütçe teklifiyle ilgili eleştirilerini dile getirerek, “Bütçeler öncelikle toplumsal ihtiyaçları karşılamak ve toplumun geleceği üzerinde hem ekonomik hem de siyasi açıdan bir gelecek inşa etmek amacıyla tasarlanır ve toplumun Ancak geriye dönüp baktığımızda “Katılımı görmemiz mümkün değil. Sosyal ihtiyaçları da içermelidir. 2024 bütçesine baktığımızda önceki yılların bütçelerinde olduğu gibi toplumsal ihtiyaçlardan ziyade sermayenin ihtiyaçlarını dikkate alan bir bütçeyle karşı karşıyayız” dedi.
Temelli’nin konuşması sırasında AK Parti’ye yönelik ‘Siz Kürt düşmanısınız’ açıklamaları tepkiye neden oldu. AK Partili komisyon üyeleri tepki gösterdi.
HEDEP Kars Milletvekili Gülistan Koçyiğit’in “Sen tescilli Kürt düşmanısın. Ankara’nın göbeğinde Aile ve Sosyal Politikalar Bakanı kızını IŞİD’e teslim ediyor” iddiası tepkilerin artmasına neden oldu.
SP İstanbul Milletvekili Selim Temurci, Türkiye’nin olağanüstü yoksullaştığını, bu yoksullaşmanın nedeninin de faiz ödemeleri olduğunu söyledi.
Temurci, “Bütçe açığımız var, vergiler yetmedi. Ne yapacağız? Borç alacağız. Dış borcumuz 140 milyar dolara ulaştı. Toplamda 200 milyar doların üzerinde borç konuşuluyor. Paraya ihtiyacımız var.” Şu anda Bakanımız Sayın Mehmet Şimşek sayesinde seyahat ediyor, Türkiye’nin başkenti.” Swap swapları getirmeye çalışıyoruz. Bu rakamları tartışma olsun diye vermiyorum. Bütçe açığını vergilerle kapatamadığımız zaman bu ülkede faiz maliyetleri 45-55 milyar lira arasında dalgalandı. Sayın Cumhurbaşkanımız haklı olarak birçok yerde bu faiz maliyetlerinin düşürülmesinden söz etti, biz de bunları konuşuyoruz. “Biz de alkışladık. Bütçe açığının inanılmaz arttığı bir ortamda, bu bütçe açığı ancak pandemiyle açıklanabilecek bir açık mı? Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’nde 2017’den bu yana o harika değişiklikler yapıldı, Türkiye ortak hayata dönmeli. Tekrar hissedin” dedi.
MHP İstanbul Milletvekili İsmail Faruk Aksu, TBMM’nin önümüzdeki bir yıl içinde kamuya kaynak aktarma ve bu kaynakları dağıtma yetkisi verdiği bütçenin, uygulanan ekonomik ve sosyal politikaların da önemli bir aracı olduğuna dikkat çekti. diyerek, “Bu prestijle bütçe hem ülke yönetiminin hem de milletin elindedir” dedi. Hayatımızda önemli bir yeri var çünkü yetimlerin, işsizlerin, çalışanların, çiftçilerin, memurların, emeklilerin, esnafın, sanayicilerin, kısacası her vatandaşımızın bu bütçede hakkı ve payı var. Bu nedenle yürütmenin kaynak tahsisinden uygulamaya kadar bütçenin her aşamasında bu gerçekleri dikkate alması gerekir. Aziz Türk milleti adına beklentimiz budur” dedi.
2024 bütçe önerisini ve genel ekonomiyi değerlendirirken temel prensibin depremin ülkeye yüklediği ağır sorumluluk, süregelen jeopolitik riskler ve bölgesel gelişmeler, küresel ekonomide süregelen yavaşlama, artan riskler ve belirsizliklerin dikkate alınması olduğunu belirtti. ekonomik, mali ve sosyal politikaların yanı sıra. “Son yıllarda bütçelerin hazırlanması ve uygulanması bu olumsuz küresel ve bölgesel koşulların etkisi altına girmiştir. Rusya-Ukrayna Savaşı’nın yanı sıra Ortadoğu’da ortaya çıkan savaş ortamı da küresel ekonomide yavaşlamanın yaşanmasına neden olacaktır. Hızlanacak ve artan enerji maliyetleri ekonomiyi olumsuz etkilemeye devam edecek.” söz konusu.
AK Parti Denizli Milletvekili Nilgün Ök, AK Parti’nin 21 yıllık iktidar döneminde eğitimden sağlığa birçok alanda hayata geçirdiği projelere değinerek, “Bu anlayışla vatandaşlarımızın ihtiyaçlarına odaklanacağız. 2024 bütçemizi vatandaşlarımızın ihtiyaçlarına odaklayarak Cumhuriyetimizin 100. yılında daha güçlü bir Türkiye inşa edeceğiz.” “Bunu atılım niteliğinde bir bütçe olarak hazırladık. Aynı zamanda dayanıklı şehirlerin, dayanıklı ekonominin ve dayanıklı toplumun özelliklerini temel alan bir bütçedir” dedi.
Şubat ayında 11 ilde meydana gelen depreme rağmen ilk yarıda yüzde 3,9 büyüyen ülke ekonomisini yıl sonunda yüzde 4,4 büyümeyle kapatmayı planladıklarını belirten Ök, şöyle devam etti:
“2024 yılı için öngördüğümüz büyüme oranımız yüzde 4. 2024 yılı ihracat rakamı hedefimiz ise 267 milyar TL. Türkiye, 2021 yılında ilk kez dünya mal ticaretinde yüzde 1 olan payını yüzde 1’in üzerine çıkardı, 2000’li yıllarda yüzde 1 idi. 0,40 oldu. 2024 bütçemiz küresel mal ticaretinden aldığımız oranı yüzde 1,30’a çıkarmayı hedefliyor. Olumlu gelişmelerle seyahat gelirlerimizi 2023 yılı sonunda 55,6 milyar dolara çıkarmayı hedefliyoruz. Dumansız sanayi dediğimiz turizm sektörümüzün salgının olumsuz etkilerine ve jeopolitik gerilime rağmen gösterdiği performans.”
Ök, HEDEP milletvekillerinin 2024 bütçesini ‘militarist ve savaş bütçesi’ olarak yorumlamalarına da tepki göstererek, “Hayır öyle değil, bütün dünya savunma sanayine pay ayırırken biz Türkiye olarak doğal olarak öyle değildik” dedi. Bu süreçte elimiz kolumuz bağlı olarak bunu izleyecek durumdayız. Cumhurbaşkanımız savaşlara karşıdır.” Duruşu bellidir. Bunu Rusya-Ukrayna savaşında da görüyoruz, son olarak da hemen yanı başımızdaki Filistin savaşındaki duruşunda görüyoruz. Bu yüzden bu şekilde isimlendirmeyi reddediyorum. Üstelik Türkiye’nin hiçbir zaman Kürtlerle bir alakası ya da Kürt düşmanlığı olmamıştır. Biz hiçbir zaman Türkleri dikkate almadık. “Biz Kürtleri değil, Türkiye’yi bir bütün olarak görüyoruz” dedi.
Terörle mücadelede AK Parti’nin, vatandaşların ve Kürt vatandaşların da gerçeği gördüğünü kaydeden Ök, “Çünkü artık onları eskisi gibi kandıramazsınız, çünkü müdahale edemezsiniz, evet çünkü kızları dağa çıkaramazsınız. Diyarbakır Annelerini görmezden geldiğiniz için bu şekilde rahatsız oluyorsunuz.”
Bu sözler HEDEP’li Gülistan Koçyiğit ile Ök arasında tartışmaya neden oldu.
MUŞ’TAN ‘IŞİD’ CEVABI
HEDEP’li Koçyiğit’in, “Kızları DAİŞ’e, DAİŞ’e teslim ediyorsunuz. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanınız alıp DAİŞ’e teslim etti” iddialarına TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu Başkanı Mehmet Muş yanıt verdi. Söz konusu teze sert tepki gösteren Muş, şunları söyledi:
“Çabuk o belgeyi alın, bakın, hemen buraya gelip savcıyı çağıralım. Bakalım çocukları hangi bakanlık IŞİD’e teslim etmiş, onlardan hep birlikte hesap soracağız. Türkiye Cumhuriyeti’nde bir bakan, bir bakan aracılığıyla yürütmeyi, sizi temsil ediyor.” , Türkiye Cumhuriyeti’nin tamamını temsil eder.” Devletinizi çocukları IŞİD’e teslim etmekle suçluyorsunuz. Öncelikle bunu kabul edemeyiz. İkinci olarak uluslararası alanda yaşanan gelişmelerin doğru değerlendirilmesi gerektiğine inanıyorum. Bu açığa çıkarılmamış kuruluşların amacı, hedeflerine ulaştıktan sonra ne yaptıklarını anlamaktır. Daha sonra nasıl tasfiye edildikleri ortada. Dolayısıyla özellikle bölgemizle ilgili olarak ne yapılmak istendiğinin, nasıl bir kurgunun hazırlandığının bilinciyle hareket etmek gerekiyor. Türkiye Cumhuriyeti bu örgüte, DEAŞ’a ve diğerlerine karşı en sert ve kararlı şekilde tepkisini göstermiş, NATO üyeleri de bu örgütle mücadele etmektedir. En net duruş sergileyen ordu Türk Ordusudur, hükümet bizim hükümetimizdir, bu açıkça ortadadır. Ben bu ülkede Ticaret Bakanı olarak görev yaptım, bir şey varsa en iyisini ben bilirim. “Böyle bir anlaşma veya buna benzer bir şey yok.”
Türkiye Büyük Millet Meclisi Plan ve Bütçe Komisyonu’nda bütçe geneline ilişkin görüşmeler sürüyor.